དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ། བྱོན་པ་ལེགས།

ག༽ རྣམ་གྲོལ་སྡེ་འཕགས་པ་ཡིན་མིན།   དེ་ཡང་ཤེར་ཕྱིན་བཀའ་བབས་སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོས་མཛད་པའི་འགྲེལ་པ་དོན་གསལ་ལས[1]། འཕགས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡི། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱས་ཀྱང༌། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་མཚན་ལ་འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེ་ཞེས་ཞུ་བ་ནི། འཕགས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཙམ་ལས་འཕགས་པ་དངོས་མིན་པ་ལྟ་བུར་འདོད་མཁན་ཡོད་པ་རྒྱ་གཞུང་དུ་གསལ་ནའང་། སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོས་ (740-796) མཛད་པའི་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་སྟོང་པའི་བཤད་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་སྣང་བ་ལས[2]། འཇིག་རྟེན་འདས་པའི་ཤེས་རབ་ལྡན། །ཞེས་སློབ་དཔོན་སེང་བཟང་གིས་འཕགས་པར་བཞེད་ལ། དེ་བཞིན།

ཁ༽ འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེའི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས།   དེ་ཡང་ཡོངས་འཛིན་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ (1713-1793) གྱིས་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་སྐུའི་སྣང་བརྙན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་མེ་ལོང་ལས[1]། འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེ་ཕྱག་གཡས་ལྟེ་བའི་ཐད་ནས་ཆོས་འཆད། གཡོན་པུས་མོ་གཡོན་པའི་སྟེང་དུ་གླེགས་བམ་བསྣམས་པ་ཆོས་གོས་གསོལ་ཞིང་། དབུ་པཎ་ཇོ་ཞྭའི་རྣམ་པ་ཅན། ཞབས་ཕྱེད་སྐྱིལ་གཡོན་འགྱིང་། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར།

བཅུ་གསུམ་པ། འཕགས་པ་གྲོལ་སྡེའི་ ༼ཨཱརྱ་བི་མུཀྟཿ༽ རྣམ་ཐར། ཀ༽ འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེའི་མཚན་དོན།   དེ་ཡང་ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེའི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་མཚན་ལ་ཨཱརྱ་བི་མུཀྟ་ (विमुक्तिसेना)      (Arya Vimuktasena) དང་། རྒྱ་སྐད་ཀྱི་མཚན་ལ། (聖解脫軍) བོད་སྐད་དུ་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེ་ཞེས་ཞུ་ཞིང་། ཨཱརྱ་བི་མུཀྟ་ཞེས་པ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན། ཨཱརྱ་འཕགས་པ་དང་། བི་རྣམ་པར། མུཀྟཿ གྲོལ་བ་བཅས་སུ་འཇུག་ལ།

ཝ༽ དཔལ་ལྡན་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་སྙིང་བསྡུས། བྲམ་ཟེའི་རིགས་སུ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཡུལ་དུ་འཁྲུངས། ། མུ་སྟེགས་འཁོར་བཅས་བརྒྱུད་མར་ཚར་བཅད་དེ། ། བསྟན་པའི་ལྕགས་རི་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་མཛད། ། རིགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆོས་གྲགས་ཞབས་ལ་འདུད། ། ཅེས་བསྟོད་ཕྱག་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ། སློབ་དཔོན་འདིའི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་མཚན་ལ་དྷརྨ་ཀིརྟི་ (धर्मकीर्ति,) (Dharmakiti) དང་། རྒྱའི་སྐད་དུ་ (法稱) བོད་སྐད་ལ་དཔལ་ལྡན་ཆོས་གྲགས་ཞེས་ཞུ་ཞིང་།

ཛ༽ པཎ་གྲུབ་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ།   དེ་ཡང་མདོ་སྡེ་པ་དང་སེམས་ཙམ་པའི་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ཀུན་ཚད་མའི་རིགས་ལམ་ནས་དྲངས་ཏེ་ཚུལ་བཞིན་འདོམས་པའི་སྒོ་ནས་རིགས་པའི་དབང་ཕྱུག་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ནི། ༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་༸རྒྱལ་དབང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་གཟིགས་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་མཛད་པའི་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་གྱི་གསོལ་འདེབས་དད་གསུམ་གསལ་བྱེད་ལས[1]། ཕྱི་ནང་ཚད་མའི་གནད་ཀུན་ལེགས་དགོངས་ཤིང༌། ། མདོ་སེམས་ཟབ་རྒྱས་ལམ་ཀུན་རིགས་ལམ་ནས། །

ཚ༽ དེང་རབས་ཀྱི་མཁས་པའི་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་ཉམས་ཞིབ།   མཁས་དབང་ཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་ལགས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ཚུར་མཐོང་སྐྱེ་བོར་སྣང་ཚུལ་མ་བཅོས་ལྷུག་པར་བཀོད་པའི་རྒྱ་གར་གྱི་ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཆོས་འབྱུང་ལེགས་བཤད་དཀའ་གནད་མདུད་འགྲོལ་ལས[1]། དེང་རབས་ཀྱི་མཁས་པའི་ནང་ནས་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་གཞུང་ལ་ཉམས་ཞིབ་ཐོག་མར་གནང་མཁན་ནི་ཨུ་རུ་སུའི་མཁས་པ་འདི་ (Stcherbatsky, 1866-1942) ཡིན་ལ།

ཙ༽ བསྟན་བཅོས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ངོ་སྤྲོད་མཚམས་སྦྱོར།   ༡༽ མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བསྟོད་པ།   དེ་ཡང་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བསྟོད་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས།[1] གང་ཞིག་སེར་སྐྱའི་གཞིར་ནི་ཤཱཀྱའི་རིགས་སུ་འཁྲུངས། ། གང་གིས་མཉམ་དགར་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད། ། གང་གིས་ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། ། སཱ་ལའི་ཚལ་དུ་མྱ་ངན་འདས་གྱུར་དེ་བསྟོད་པ། །

༧༽ རྒྱུད་གཞན་གྲུབ་པ། དེ་ཡང་རྡོ་གྲུབ་འཇིགས་མེད་བསྟན་པའི་ཉི་མས་ (1865-1926) མཛད་པའི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ལ་བསྟོད་པ་ལས[1]། ཆོས་ལ་ཆོས་མིག་རྡུལ་བྲལ་མངོན་དུ་བརྙེས། ། སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་བཞིའི་སྣང་བ་ཐོབ། ། ལོག་པའི་གྲུབ་མཐའ་གཞིག་ལ་མི་བསྙེངས་པ། ། མཁས་པའི་ནང་ན་རིགས་དབང་ཆོས་གྲགས་ཞབས། །

༦༽ འབྲེལ་བ་བརྟག་པ།   དེ་ཡང་རྡོ་གྲུབ་འཇིགས་མེད་བསྟན་པའི་ཉི་མས་ (1865-1926) མཛད་པའི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ལ་བསྟོད་པ་ལས[1]། མཐའ་ཡས་ཞིང་ན་བློ་མཆོག་མངའ་བར་གྲགས། ། མཁས་པའི་འདུན་སར་རིགས་སྨྲའི་གཙོ་བོར་གྲགས། ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་གྲགས། ། གྲགས་ཆེན་ལྡན་པ་མཁས་མཆོག་ཆོས་གྲགས་ཞབས། །

༥༽ རྩོད་པའི་རིགས་པ།   དེ་ཡང་གཉན་དགོན་སྤྲུལ་སྐུ་གསུང་རབ་པས་ (1903-1957) མཛད་པའི་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ལ་བསྟོད་པ་ལས[1]། རིགས་པའི་སེངྒེའི་ལུས་སྟོབས་རབ་བརྟས་ནས། ། རྟག་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་མུ་སྟེགས་གཉིས་འཐུང་འབུམ། ། ཡང་དག་ལམ་དུ་བཀྲི་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས། ། ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས། །