དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ། བྱོན་པ་ལེགས།

༣༽ བོདྷི་ས་ཏྭ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ།   དེ་ཡང་གཉན་དགོན་སྤྲུལ་སྐུ་གསུང་རབ་མདོ་སྔགས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོས་ (1903-1957) མཛད་པའི་མཁན་ཆེན་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་ལ་བརྟེན་པའི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཐུབ་བསྟན་ཉིན་བྱེད་འདྲེན་པའི་སྐྱ་རེངས་ལས[1]། ཚུལ་གཉིས་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་ཕྱེས་ཤིང་། །ཐམས་ཅད་ཡོད་སྨྲའི་སྡེ་བཙུགས་དེ། ། མཐའ་འཁོབ་མུན་པ་སེལ་མཛད་པའི། །བོདྷི་ས་ཏྭར་གསོལ་བ་འདེབས། །

༢༽ མཁན་ཆེན་ཞེས་པའི་མཚན་ཐོགས་ཚུལ།   དེ་ཡང་༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་ (1617-1682) མཆོག་གིས་མཛད་པའི་གངས་རིའི་ཁྲོད་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་པ་མེད་པའི་མཁན་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞི་བ་འཚོ་ལ་བསྟོད་པ་དབྱངས་ཅན་ཕང་འགྲོའི་སྒྲ་དབྱངས་ལས[1]། རྒྱལ་ཀུན་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བའི་གར། །ཚངས་སྤྱོད་ལང་ཚོ་དར་བའི་དོ་ར་རུ། ། བསྒྱུར་མཁས་སྡོམ་བརྩོན་དབང་པོ་གྷནྡྷར་བྷ། །མཁན་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་གསོལ་བ་འདེབས། །

བདུན་པ། མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོའི་ ༼ཤནྟ་རཀྵི་ཏ།༽ རྣམ་ཐར། ཀ༽ ཞི་བ་འཚོའི་མཚན་གྱི་རྣམ་གྲངས་དང་མཚན་དོན། ༡༽ ཤནྟ་རཀྵི་ཏ་སྟེ་ཞི་བ་འཚོ།   དེ་ཡང་རྫོང་གསར་མཁྱེན་བརྩེ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ (1893-1959) ཀྱིས་མཛད་པའི་མཁན་ཆེན་གསོལ་འདེབས་བྱང་ཆུབ་ལྗོན་ཤིང་ལས[1]། རྒྱལ་བས་ལུང་གིས་བསྟན་པའི་མཁན་པོ་ནི། །བྷོ་དྷི་སཏྭ་ཤཱནྟ་རཀྵི་ཏ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་དངོས་སྟོན་པའི་རྒྱལ་ཚབ་ཆེར། །དད་མོས་རྩེ་གཅིག་གུས་པས་གསོལ་བ་འདེབས། །ཞེས་དང་།

གནས་བརྟན་སྡེ་པའི་ལུགས་ཀྱི་སྟོན་པའི་འདས་ལོ་བརྩི་ཚུལ། སྒྲིག་རྩོམ་པ། ཚེ་དབང་བཀྲ་ཤིས། སྤྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདས་ལོ་བརྩི་ཚུལ་ལ་སངས་རྒྱས་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ད་ལྟ་ཕྱི་ལོ་ 2019 ལོའི་བར་དུ་ལོ་ 4156 སོང་བ་ཇོ་བོ་རྗེའི་ལུགས་དང་། ལོ་ 2003 སོང་བ་ཙནྡ་ཇོ་བོའི་ལུགས། ལོ་ 2853 སོང་བ་བུ་སྟོན་ལུགས་སོགས་བརྩི་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཡོད་ཀྱང་། དེ་དག་ལས་པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་ཤྲཱིའི་བརྩི་ཚུལ་དང་།

ཚ༽ རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷའི་རྣམ་ཐར་གྱི་སྙིང་པོ། ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་རིགས་ཡུལ་འཁོར་བཟང་པོར་འཁྲུངས། །འཇམ་དབྱངས་ཞལ་གཟིགས་ནཱ་ལེནྡྲ་རུ་བྱོན། ། བསླབ་སྤྱོད་གཞུང་བརྩམས་ངོ་མཚར་བདུན་ལྡན་གྱིས། །མཁའ་ལ་གཤེགས་མཛད་ཞི་བ་ལྷ་ལ་འདུད། ། ཅེས་བསྟོད་ཕྱག་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ། སློབ་དཔོན་འདིའི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་མཚན་ལ་ཤཱནྟ་དེ་ཝ་ (शान्तिदेवा,) (Shantideva) དང་། རྒྱའི་སྐད་དུ། (寂天) ཞེས་ཞུ་ཞིང་།

ཙ༽ པཎ་གྲུབ་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་ཚིག་འགྲེལ།   དེ་ཡང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལམ་བཟང་རིགས་ཚུལ་བརྒྱ་ཕྲག་གིས། སྐལ་བཟང་གི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་འདོམས་པར་མཛད་པའི་སྒོ་ནས། རྒྱལ་སྲས་ཆེན་པོ་ཞི་བ་ལྷར་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ནི། ༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མཛད་པའི་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་པཎ་ཆེན་བཅུ་བདུན་གྱི་གསོལ་འདེབས་དད་གསུམ་གསལ་བྱེད་ལས[1]།

མ༽ མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ།   དེ་ཡང་རྒྱལ་སྲས་ཆེན་པོ་ཞི་བ་ལྷ་ (650-700) རང་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་སྤྱོད་འཇུག་ཤེས་བཞིན་ལེའུ་ལས[1]། དཔལ་འབྱུང་བ་ཡི་རྣམ་ཐར་ལས། །བླ་མ་བསྟེན་པའི་ཚུལ་ལྟར་བསླབ། ། འདི་དང་སངས་རྒྱས་བཀའ་སྩལ་གཞན། །མདོ་སྡེ་བཀླགས་ནས་ཤེས་པར་བྱ། །

བ༽ སྤྱོད་འཇུག་གི་བརྒྱུད་པའི་རིམ་པ།   དེ་ཡང་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཀྲིཥྞ་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་གནས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལས[1]། ཡུན་རིང་དད་དང་བརྩོན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་མཆོག་ལ་རབ་གཞོལ་ཞིང༌། །གང་གི་སྤྱི་གཙུག་མཆོག་གིས་འཇམ་དབྱངས་ཞབས་ཀྱི་པདྨ་ལ་རེག་པ། །ས་སྟེང་འཇམ་དབྱངས་གཉིས་པ་ཡིན་ཞེས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟོད་པ་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་པོ། །

ཕ༽ བསླབ་སྤྱོད་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་དང་། སྤྱོད་འཇུག་མཛད་དུས།   དེ་ནས་ཟ་ཧོར་གྱི་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོ་རྡོ་རྗེ་བྱ་བས་ཐོས་ནས་ཉི་མ་དྲུག་ཅུར་ཕྱིན་ཏེ་གངྒཱ་པ་ཏ་ལ་དྲིས་པས་བྲམ་ཟེ་རྒན་པོ་ཞིག་ན་རེ། འདི་ག་ན་ཡོད་ཟེར་ཏེ་གཙུག་ལག་ཁང་ཞིག་པོ་ཞིག་ན་བསོད་སྙོམས་པ་ཞིག་འདུག །དེ་ལ་དྲིས་པས་འདི་ན་ང་མིན་པ་མེད་ཟེར། དེ་རྐང་པ་ས་ལ་མི་རེག་པར་མཐོང་ནས་དད་པ་ན་ས་ལ་མི་རེག་པ་ལ་དད་ན་བྱ་ལ་ཡང་དད་པར་རིགས་གསུངས།

པ༽ གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐུན་མིན་ཡོན་ཏན་བརྒྱད། ༡༽ གདོལ་པ་མོ་ལྔ་བརྒྱ་བཏུལ་བ།   དེ་ཡང་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ནི། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ (1504-1566) མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཟབ་རྒྱས་མཐའ་ཡས་པའི་སྙིང་པོ་ལས[1]། གདོལ་པ་མོ་དང་ཆང་ཚོང་ཐ་ག་པ། །བྲམ་ཟེ་རྔོན་པ་ཞིང་པ་སོགས་རྗེས་བཟུང་། ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ལམ་ལ་བཀོད། །གྲུབ་ཐོབ་ཀུན་གྱི་བླ་མར་གྱུར་དེར་འདུད། །