ཁ༽ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར།
༡༽ རྣམ་ཐར་ས་བཅད་ཀྱི་སྤྱི་ཁོག་སྒྲིག་པ།
ཞར་བྱུང་། ལོ་ཆེན་གཞོན་ནུ་སྲོག་གིས་མཛད་པའི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ས་བཅད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཁོག་སྒྲིག་པ་ལ། པཎྜི་ཏ་གཞོན་ནུ་སྲོག་གིས་མཛད་པའི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་འདི་ལ་ས་བཅད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྤྱི་ཁོག་བསྒྲིགས་ཏེ་དབྱེ་ཞིབ་ཅུང་ཟད་བྱེད་ན། འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་རྣམ་ཐར་རྣམས་ཀྱི་གཞི་རྟེན་ལྟ་བུར་སྣང་བས་འདིར་རྣམ་ཐར་དེ་ས་བཅད་ཀྱི་གོ་རིམ་ལེགས་པར་བསྒྲིགས་ནས།
ས་བཅད་སོ་སོ་ལ་རྣམ་ཐར་གྱི་ཚིག་མཚམས་ཇི་ལྟར་བཅད་པའི་ཚུལ་གསལ་བར་འགོད་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་ས་བཅད་ཉེར་གཉིས་སུ་འགྱུར་བས་གོ་རིམ་བཞིན་བཀོད་ན་འདི་ལྟར།
དང་པོ། གང་དུ་འཁྲུངས་པའི་ཡུལ་བརྗོད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནི། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ། གང་དུ་གཏོགས་པའི་རིགས་ནི། བྲམ་ཟེའི་རིགས་སུ་འཁྲུངས་ཤིང་། ཞེས་སོ། །གསུམ་པ། གཞོན་ནུའི་དུས་ནས་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་རྒྱས་པ་ནི། མཐོང་ཚད་མི་བརྗེད་པར་ཞེས་པ་ནས་མངའ་བརྙེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཞི་པ། གྲོགས་དང་ལྷན་ཅིག་ལུས་མི་སྣང་བའི་རིག་སྔགས་སྒྲུབ་པར་པ་ནི། ཁོང་ལ་གྲོགས་པོ་གསུམ་ཡོད་ཅིང་། ཞེས་པ་ནས་གདམས་ངག་རྫོགས་པར་སྦྱིན་ནོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །
ལྔ་པ། རིག་སྔགས་ལ་བརྟེན་ནས་བཙུན་མོའི་ཚོགས་ལ་དགའ་མགུར་སྤྱད་པས་གྲོགས་རྣམས་རྒྱལ་པོས་བསད་པ་ནི། དེ་ནས་བཞི་པོ་དེ་དག་ཅེས་པ་ནས་དེ་ཉིད་དུ་བསད་དོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །དྲུག་པ། འདོད་པ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩ་བར་གཟིགས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་དམ་བཅས་པ་ནི། ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ཅེས་པ་ནས་རང་གིས་རང་ལ་དམ་བཅས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བདུན་པ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནི། དེ་ལས་ཐོན་མ་ཐག་ཅེས་པ་ནས་ཡང་དག་པར་བླངས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བརྒྱད་པ། གནས་དེར་བཞུགས་པའི་སྡེ་སྣོད་རྣམས་བཀླགས་ཟིན་ནས་ཁ་བ་ཅན་གྱི་རིར་ཕེབས་པ་ནི། དེ་ནས་ཞག་དགུ་བཅུ་ཙམ་ལ་ཞེས་པ་ནས་ཁ་བ་ཅན་གྱི་རིར་ཕྱིན་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །དགུ་པ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མདོ་སྡེ་རྙེད་ཅིང་དེའི་དོན་རྟོགས་ཀྱང་ཐུགས་མ་འཚེངས་པ་ནི། རི་དེར་མཆོད་རྟེན་ཞིག་ཅེས་པ་ནས་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ།།
བཅུ་པ། དེར་མ་ཚང་བའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་རྒྱལ་ཁམས་ཀུན་ཏུ་བཙལ་ཡང་མ་རྙེད་ཅིང་མུ་སྟེགས་པ་མང་པོ་ཚར་བཅད་པ་ནི། དེ་ནས་རྒྱལ་ཁམས་ཞེས་པ་ནས་རིགས་པས་ཚར་བཅད་པས། ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་གཅིག་པ། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་སྐྱེས་ཏེ་སངས་རྒྱས་པ་ལས་གཞན་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཛུགས་པར་རྩོམ་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་པའི་སློབ་མ་ཞིག་ཅེས་པ་ནས་ཆུ་ཤེལ་གྱི་ཁང་པར་བཞུགས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་གཉིས་པ། ཀླུ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀླུ་ཡུལ་དུ་གདན་དྲངས་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྣམས་གཟིགས་པས་ཟབ་དོན་རྙེད་པ་ནི། དེ་ལྟར་གྱུར་པར་ཞེས་པ་ནས་དཔེར་འཇོག་ཏུ་མ་མཆིས་སོ་ཞེའོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་གསུམ་པ། ཟབ་མོའི་དོན་ལ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་གཉིས་ཏེ། ཆོས་བཟོད་རྗེས་བཟོད་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པ་ནི། དེ་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཞེས་པ་ནས་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་བཞི་པ། སླར་འཕགས་ཡུལ་དུ་ཕེབས་ནས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་བཅད་དེ་བསྟན་པ་ཆེས་ཆེར་སྤེལ་བ་ནི། དེ་ནས་ཀླུས་སླར་ཡང་ཞེས་པ་ནས་དར་བར་བྱས་ཤིང་། ཞེས་པའི་བར་རོ།།
བཅོ་ལྔ་པ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་ཐོ་ནི། ཁྱད་པར་དུ་ཞེས་པ་ནས་དེའི་ནང་ནས་ཕྱུང་ངོ་། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་དྲུག་པ། རྒྱལ་པོས་དཔང་པོ་མཛད་དེ་བྲམ་ཟེ་ནུས་ལྡན་ཞིག་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་བཏུལ་བ་ནི། དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ཅེས་པ་ནས་མུན་པ་བསལ་ཏུ་གསོལ་ཞེའོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་བདུན་པ། རྒྱལ་ཁམས་ཆོས་ལ་འགོད་པའི་སླད་དུ་དམག་ལ་ཞུགས་པ་ནི། ཡང་དེའི་ཚེ་ཞེས་པ་ནས་མ་འཚལ་ཏོ་ཞེའོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅོ་བརྒྱད་པ། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་བྲམ་ཟེ་ཁྲི་ཕྲག་བཅས་པ་ཆོས་ལ་བཀོད་པ་ནི། རྒྱལ་པོས་མདུན་དུ་བཀུག་ནས་ཞེས་པ་ནས་ཡང་དག་པར་བླངས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ། །བཅུ་དགུ་པ། ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་སློང་ཞིག་གིས་གསོལ་ནས་ཞི་བར་གཤེགས་པ་ནི། དེའི་ཚེ་ཐེག་པ་དམན་པའི་ཞེས་པ་ནས་ཞི་བར་གཤེགས་ཟིན་ཏོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ།།
ཉི་ཤུ་པ། ཀླུ་སྒྲུབ་འདས་ནས་རྣམ་ཐར་འདི་བརྩམས་པའི་བར་ལོ་ཇི་ཙམ་སོང་བ་ནི། སློབ་དཔོན་འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་གཤེགས་ཏེ་ད་ལྟའི་བར་དུ་མི་ལོ་བརྒྱ་ཙམ་སོང་ཡང་། ཞེས་སོ། །ཉེར་གཅིག་པ། ཀླུ་སྒྲུབ་འདས་པའི་རྗེས་སུ་འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ལྷ་ཁང་བརྩིགས་ཏེ། བསྙེན་བཀུར་བྱས་པ་ནི། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཞེས་པ་ནས་བསྙེན་བཀུར་བར་བྱེད་དོ། །ཞེས་ས་པའི་བར་རོ། །ཉེར་གཉིས་པ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་མཚན་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང་འགྲེལ་ཚུལ་ནི། སློབ་དཔོན་དེ་ཞེས་པ་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཅེས་གྲགས་སོ། །ཞེས་པའི་བར་རོ།།
སྨྲས་པ། སྲིད་པའི་སྒྲོན་མེ་དེ་ཉིད་གཞན་བཞུད་དེ། །དེ་བར་བརྒྱ་ཕྲག་ལོ་ལས་མ་འདས་གསུངས། །
གསུངས་པ་གང་དེར་བདེན་དོན་མང་བར་ངེས། །ངེས་ཤེས་རྙེད་ནས་གུས་པས་འདི་ལོངས་ཤིག །
ཅེས་པ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱི་ངལ་གསོ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །[1]
དེ་ལྟར་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་འདས་ནས་ལོ་བརྒྱ་ཙམ་སྟེ། ཕྱི་ལོ་ ༣༤༤ ནས་ ༤༡༣ བར་དུ་ཕེབས་པའི་པཎྜི་ཏ་གཞོན་ནུ་སྲོག་གི་དུས་སུ་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་ནི། དེ་ཡང་པཎྜི་ཏ་གཞོན་ནུ་སྲོག་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༤༠༡ ཙམ་ལ་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕེབས་ཏེ་རྒྱ་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ཞེས་པ་འདི། ད་ལྟ་དངོས་སུ་མཇལ་དུ་ཡོད་པའི་དཔལ་མགོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཆེས་སྔ་ཤོས་དང་ཁུངས་བཙན་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཡང༌། སྔར་བོད་ཡིག་ཏུ་མ་བསྒྱུར་བས་རང་རེ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མཇལ་བའི་སྐལ་བར་མ་གྱུར་ཅིང༌། ད་རེས་བདག་༼ལི་ཐང་བཞག་པ་རིན་པོ་ཆེ།༽ ལ་རྣམ་ཐར་འདི་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་སྐལ་བཟང་ཐོབ་པས་དད་སྤྲོ་ལྷག་པར་འཕེལ་ཞིང༌། འདིར་གངས་ཅན་མཁས་དབང་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དུ་འབུལ་ན་འདི་ལྟར།
༢༽ མི་སྣང་བའི་རིག་སྔགས་སྒྲུབ་ཚུལ།
ལི་ཐང་བཞག་པ་འཇམ་དབྱངས་མཁས་གྲུབ་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ལས[2]། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ནི། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་བྲམ་ཟེའི་རིགས་སུ་ (ཕྱི་ལོ་ ༡༥༠ ནས་ ༢༥༠) འཁྲུངས་ཤིང༌། མཐོང་ཚད་མི་བརྗེད་པར་འཛིན་པའི་སྐྱེས་སྟོབས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཞིག་སྟེ། མའི་ནུ་ཞོར་སྤྱོད་པའི་དུས་ནས་ཡི་གེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་རེར་ཤླཽ་ཀ་རེ་བྱེད་པའི་རིག་བྱེད་གཞུང་ཤླཽ་ཀ་བཞི་ཁྲི་ཙམ་ཐོས་ཤིང་། དེ་དག་ཀྱང་ཚིག་དོན་གཉིས་ཀར་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་ལ། གཞོན་ནུའི་དུས་ནས་སྙན་པའི་གྲགས་པས་རྒྱལ་ཁམས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཅིང༌། གནམ་སའི་བརྟག་ཐབས་སྣ་ཚོགས་དང༌། དེ་བཞིན་རྩིས་དང་། གསང་ཚིག་དང་རིག་སྔགས་སོགས་ལ་མངའ་བརྙེས་པར་གྱུར་ཏོ།།
ཁོང་ལ་གྲོགས་པོ་གསུམ་ཡོད་ཅིང་འདི་རྣམས་དུས་དེར་ཤེས་རབ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་གྲགས་སོ། །དེ་ནས་དུས་རེ་ཞིག་གི་ཚེ་འདི་དག་ཕན་ཚུན་བགྲོས་ཏེ་སྨྲས་པ། འཇིག་རྟེན་འདིའི་རིག་པའི་གནས་ལ་བློ་གྲོས་རྒྱས་ཤིང༌། གང་ལའང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་རྟོགས་པ་ནི་རང་རེ་ཙམ་ལགས་ན། ཅི་ཞིག་ལ་རྩེད་ཅིང་རོལ་པར་འདོད་དམ་ཞེས་དྲིས་པར། ལན་སྨྲས་པ། འདོད་པའི་ཡུལ་ལ་ཅི་དགར་སྤྱོད་པ་ནི་ཚེ་འདིའི་བདེ་བའི་མཆོག་ཡིན་ནའང༌། བདག་ཅག་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་དང་འདྲ་བའི་འདོད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ནི་གང་ལས་ཀྱང་མི་རྙེད་པས། བདེ་བ་དེ་ནི་ལུས་མི་སྣང་བའི་རིག་སྔགས་ཁོ་ནས་བསྒྲུབ་ནུས་སོ་ཞེའོ།།
དེ་ནས་མི་བཞི་པོ་རྣམས་ཕན་ཚུན་བལྟས་པས་ཚུལ་མིན་གྱི་བྱ་བ་དེར་ཡིད་མཐུན་པར་གྱུར་ནས་མཉམ་དུ་རིག་སྔགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཞིག་གི་དྲུང་དུ་སོང་ནས་ལུས་མི་སྣང་བའི་གདམས་པ་ཞུས་སོ། །དེ་ལ་རིག་སྔགས་སློབ་དཔོན་གྱིས་བསམ་པ། བྲམ་ཟེ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་སྐྱེ་རྒུའི་དབུས་ན་མཚན་སྙན་བླ་ན་འཕགས་ཤིང༌། ངེད་ཅག་རྣམས་ནི་རྩྭ་ལས་ལོད་པ་ཡིན་མོད། དེང་རིག་སྔགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཁོ་བོའི་དྲུང་དུ་རེ་ཞིག་འདུད་ཀྱང༌། བྲམ་ཟེ་འདི་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་ཤེས་རབ་ལ་འགྲན་ཟླ་མེད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་ཅིང༌། མི་ཤེས་པ་ནི་དམན་པའི་ཆོས་འདི་ཁོ་ན་ཙམ་དུ་ཟད་ན། གལ་ཏེ་བདག་གིས་གདམས་ངག་རྫོགས་པར་སྦྱིན་ན་ནི་ནམ་ཞིག་ལེགས་པར་བྱང་བ་ན་ཁོ་བོ་དོར་ནས་འགྲོ་བར་གདོན་མི་ཟ་བས། དེས་ན་རྫས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཙམ་སློབ་པར་བྱ་སྟེ། འདི་དག་གིས་རྫས་སྨན་སྦྱོར་མི་ཤེས་པས། ནམ་ཞིག་ཟད་པ་ན་སླར་འོང་བར་འགྱུར་བས་རྟག་ཏུ་ཁོ་བོར་འདུད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་དེ་དག་ལ་སྨན་རྫས་རིལ་བུ་སྔོན་པོ་རེ་སྦྱིན་ནས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་དབེན་པའི་གནས་སུ་རྫས་སྨན་འདི་ཆུའི་ནང་དུ་ཐོབས་ལ་ཆུ་དེས་གདོང་ལ་བྱུག་ན་གཟུགས་མི་སྣང་བར་འགྲུབ་སྟེ་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེའོ།།
ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རྫས་དེ་ལུས་ལ་བྱུག་པ་ན་དེའི་དྲིའི་ཁྱད་པར་ལས་སྨན་གྱི་དངོས་པོའི་ཆ་ཤས་རྣམས་ཞོ་སྲང་དང་བཅས་པ་མ་ནོར་བར་མཁྱེན་ནས་འདི་སྐད་ཅེས། ཁྱེད་ཀྱི་རྫས་འདི་ལ་སྨན་སྣ་བདུན་ཅུ་ཡོད་པ་འདི་དང་འདི་དག་གོ་ཞེས་མང་ཉུང་དང་བཅས་པ་མ་ནོར་བར་སྨྲས་པས། རིགས་སྔགས་སློབ་དཔོན་དེས་ཁྱེད་ཀྱིས་ཅི་ལས་རྟོགས་ཟེར་བར་ལན་སྨྲས་པ། སྨན་རྣམས་ནི་རང་རང་གི་དྲིའི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རྟོགས་ཤེའོ། །དེ་ནས་སློབ་དཔོན་དེ་ངོ་མཚར་ཞིང་དུད་པར་གྱུར་ཏེ་བསམ་པ། སྐྱེས་བུ་འདི་འདྲ་ཐོས་པའང་དཀའ་ན་དངོས་སུ་མཇལ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཁོ་བོའི་རིག་སྔགས་དམན་པ་འདི་ལྟ་བུར་སེར་སྣ་བྱེད་པ་ནི་འོས་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་གདམས་ངག་རྫོགས་པར་སྦྱིན་ནོ།།
དེ་ནས་བཞི་པོ་དེ་དག་རིག་སྔགས་ལ་དབང་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་རྟག་ཏུ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་བཙུན་མོ་མཛེས་མ་རྣམས་ལ་དགའ་མགུར་སྤྱད་དེ། ཉིན་བརྒྱ་ཙམ་ལས་མ་ལོན་པར་ཕོ་བྲང་དུ་བཙུན་མོ་མངལ་ཆགས་པ་དག་བྱུང་སྟེ་ཉེས་པས་འཇིགས་ནས་རྒྱལ་པོར་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་མི་དགའ་བར་གྱུར་ནས་བློན་པོ་ཤེས་རབ་ཅན་དག་བསྡུས་ཏེ་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེས་དྲིས་པར། བློན་པོ་རྒན་པ་ཞིག་ན་རེ། འདི་ལ་རྒྱུ་གཉིས་ལས་མ་འདས་ཏེ་གདོན་གྱིས་བསླུས་པའམ་ཡང་ན་རིག་སྔགས་མཁན་གྱིས་བསླུས་པ་གང་རུང་ཞིག་གོ །དེ་ལ་ཐབས་ཡོད་དེ་ཕོ་བྲང་གི་སྒོ་རྣམས་སུ་ཐལ་རྡུལ་ཞིབ་མོ་ལེགས་པར་ཁྲོམས་ལ་དཔུང་གི་ཚོགས་ཀྱིས་དམ་པོར་སྲུང་དུ་ཆུག་ཅིག །གལ་ཏེ་རིག་སྔགས་མཁན་གྱིས་བསླུས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེར་རྐང་པའི་རྗེས་མངོན་པར་འགྱུར་བས་དཔུང་ཚོགས་ཀྱིས་བཅོམ་པར་བྱ། གདོན་གྱིས་བསླུས་པ་ཡིན་ན་ནི་རྐང་པའི་རྗེས་མངོན་པར་མི་འགྱུར་བས་དེ་ལ་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བཟློག་གོ་ཞེའོ།།
དེ་ནས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཀའ་ཡིས་བསྐོས་པའི་སྒོ་བས་ཐབས་དེས་བརྩམས་པ་ན། མི་བཞིའི་རྐང་པའི་རྗེས་བྱུང་བ་རྒྱལ་པོར་ཞུས་སོ། །རྒྱལ་པོས་གྱད་མི་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཕོ་བྲང་དུ་བཀུག་ནས་སྒོ་རྣམས་བཙན་པོར་བསྡམས། གྱད་མིའི་དཔུང་གིས་རལ་གྲིས་བར་སྟོང་ཀུན་ཏུ་བཏབ་པས་མི་གཞན་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་དུ་བསད་དོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ལུས་ཀྱི་འགུལ་སྐྱོད་དང་དབུགས་འབྱིན་རྔུབ་ཙམ་ཡང་བྱེད་མ་ཕོད་པར་རྒྱལ་པོའི་དབུའི་ཐད་དུ་གབ་པས། རྒྱལ་པོའི་དབུའི་ཐད་ཀྱི་ཁྲུ་བདུན་ཙམ་གྱི་ས་ལ་རལ་གྲིས་མི་སླེབས་པས་སྲོག་ཉེན་ལས་ཐར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཐུགས་ལ་འདོད་པ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་སྟེ། ཡོན་ཏན་ཉམས་ཤིང་ལུས་སྲོག་ལ་འཚེ་བའང་འདི་ལས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཐོག་མར་གོ་ནས། གལ་ཏེ་བདག་སྲོག་ཉེན་འདི་ལས་ཐར་ན། དགེ་སྦྱོང་གི་ལམ་ལ་ཞུགས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སྡོམ་པ་བླང་བར་བྱའོ་ཞེས་རང་གིས་རང་ལ་དམ་བཅས་སོ།།
༣༽ རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་གསུང་རབ་འཚོལ་ཚུལ།
གནས་དེ་ལས་ཐོན་མ་ཐག་ཏུ་རི་ལ་སོང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཆོད་རྟེན་ཞིག་གི་དྲུང་དུ་བཞུགས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་སོ། །དེ་ནས་ཞག་དགུ་བཅུ་ཙམ་ལ་དེ་ན་བཞུགས་པའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་གཞུང་རྫོགས་པར་བཀླགས་ཟིན་ཅིང༌། དེ་ལས་གཞན་པའི་མདོ་སྡེ་དག་དོན་དུ་གཉེར་ནས་ཇི་ལྟར་བཙལ་ཀྱང་གང་དུའང་མ་རྙེད་དེ། རིམ་གྱིས་ཁ་བ་ཅན་གྱི་རིར་ཕྱིན་ཏོ། །རི་དེར་མཆོད་རྟེན་ཞིག་གི་ནང་དུ་དགེ་སློང་རྒན་པོ་ཞིག་བཞུགས་པ་དེས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་སྡེ་དག་གནང་ངོ༌། །དེ་དག་འབད་དེ་ཉན་ཅིང་ཀློག་པས་དགའ་ཞིང་མགུ་ལ་དེའི་དོན་ཡང་རྟོགས་མོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ནི་རྟོགས་པར་མ་གྱུར་ཏོ།།
དེ་ནས་རྒྱལ་ཁམས་ཀུན་ཏུ་ཉུལ་ནས་དེར་མ་ཚང་བ་རྣམས་བཙལ་བ་ལས་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་ཡུལ་གང་དུའང་མ་རྙེད་ཅིང༌། དེ་དག་ཏུ་ཕྱི་རོལ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་དང་དེའི་ལུགས་འཛིན་གྱི་དགེ་སྦྱོང་རྣམས་རིགས་པས་ཚར་བཅད་པས། ཕྱི་རོལ་པའི་སློབ་མ་ཞིག་ན་རེ། སློབ་དཔོན་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལགས་མོད། དེང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མར་གྱུར་པས། སློབ་མའི་བྱ་བ་ནི་གསུང་རབ་མ་ཚང་བ་རྣམས་འཚོལ་ཞིང་རྒྱུན་འཛིན་པ་ཉིད་ལགས་ན། གསུང་རབ་དེ་དག་ནི་ཚང་བར་མ་རྙེད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་ལས་དོན་གཅིག་མ་ཚང་ནའང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཟེར་བར། སློབ་དཔོན་གྱིས་དེའི་ལན་མ་རྙེད་ཅིང་ཡི་མུག་སྟེ་དེ་ཉིད་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དག་སྐྱེས་ཏེ་སྙམ་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་ཆོས་ལ་ཐབས་ལམ་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ཡང་ལེགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱང་རིགས་པས་དཔྱད་ན་ད་དུང་ཡོངས་སུ་མ་ཚང་བས། གང་དག་ཡོངས་སུ་མ་ཚང་བའི་དོན་རྣམས་ཁོ་བོས་རིགས་པས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས། ཕྱིས་ཀྱི་དོན་གཉེར་ཅན་རྣམས་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་ནི་རིགས་པ་དང་ཡང་མི་འགལ་ཞིང་། དོན་ལ་ནོར་བ་ཡང་མེད་པས་སྐྱོན་ཅི་ཞིག་ཡོད་སྙམ་མོ།།
གང་ཞིག་བསམ་པའི་དོན་དེ་མྱུར་བར་བྱེད་པར་འདོད་ནས། སྟོན་པ་དང་བསྟན་པ་དང་སྡོམ་པ་དང་ཆས་གོས་སོགས་གསར་དུ་བཅོས་ཏེ། གཙོ་བོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ལ་དེ་དང་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་བྱེད་ཅིང༌། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཀྱིས་གསོལ་བ་མ་བཏབ་ན་གདམས་པ་སྦྱིན་པར་མི་བྱ་ལ། ནམ་ཞིག་དུས་ལ་བབས་པ་ན་སློབ་མ་རྣམས་ལ་སྡོམ་པ་དང་ཆས་གོས་གསར་པ་དག་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །དགོངས་ནས་གཅིག་པུར་ཆུ་ཤེལ་གྱི་ཁང་པར་བཞུགས་སོ།།
དེ་ལྟར་གྱུར་པར་ཀླུ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཟིགས་ཏེ། ཐུགས་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་དེ་ལས་སྐྱོབ་པའི་སླད་དུ་རྒྱ་མཚོར་གདན་དྲངས་ནས་ཕོ་བྲང་ནང་གི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་གྲུབ་པའི་མཛོད་ཀྱི་སྒོ་ཕྱེ་ནས། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་གྲུབ་པའི་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་དག་གཟིགས་སུ་ཕུལ་བས། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གསུང་རབ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་མཇལ་ལོ། །དེ་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་དེར་ཉིན་ཞག་དགུ་བཅུ་ཐམ་པ་ཙམ་ལ་བཀླགས་པས་གོ་བ་ལྷག་པར་རྙེད་ཅིང༌། ཐུགས་དགོངས་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་གཞོལ་བས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུའི་དོན་རྙེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་ཀླུས་དེའི་སེམས་ཤེས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས། མདོ་སྡེ་ཀུན་ལ་རྫོགས་པར་བལྟས་སམ་དྲིས་པས། ལན་དུ་སྨྲས་པ། ཁྱེད་ཀྱི་གླེགས་བམ་དག་ཏུ་གསུང་རབ་གྲངས་ལས་འདས་པ་མཆིས་ན་བདག་གིས་རྫོགས་པར་བལྟ་བ་ནི་མི་ནུས་མོད། །འོན་ཏེ་བདག་གིས་བལྟས་ཟིན་པ་ནི་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་བཞུགས་པའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་བསྡོམས་པའི་ལྡབ་བཅུ་ཙམ་མོ།།
ཀླུས་སྨྲས་པ། བདག་གི་ཕོ་བྲང་དུ་གང་བཞུགས་པའི་གསུང་རབ་ཐམས་ཅད་བསྡོམས་ན་ནི། མཛོད་འདིར་བཞུགས་པའི་གསུང་རབ་ལས་ཆེས་མང་བས་ཚད་དང་གྲངས་དང་དཔེར་འཇོག་ཏུ་མ་མཆིས་སོ་ཞེའོ། །དེ་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་གསུང་རབ་དེ་དག་རྙེད་ནས་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་གཉིས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ།།
༤༽ ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་བྱོན་ཏེ་བསྟན་བཅོས་མཛད་ཚུལ།
དེའི་འོག་ཏུ་ཀླུས་སླར་ཡང་ཀླུ་སྒྲུབ་འཕགས་ཡུལ་གྱི་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱལ་ཏེ། སློབ་དཔོན་འདིས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་བཅད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆེས་ཆེར་དར་བར་བྱས་ཤིང༌། ཁྱད་པར་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྡེ་སྣོད་རྣམས་ལས་བརྩམས་པའི་གཏན་ལ་ཕབ་པ། འདི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེན་པོའི་མན་ངག་ཅེས་པའམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མ་ཆེན་མོའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་པ་ཤླཽ་ཀ་འབུམ་ཡོད་པ་[3]དང༌། བསྟན་བཅོས་སངས་རྒྱས་ལམ་གྱི་རྒྱན། (འདི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་པ་ད་ལྟར་རྒྱ་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བཞུགས་པ་རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་དྷརྨ་གུཔྟ་འམ་ཆོས་སྦས་ཀྱིས་ཕྱི་ལོ་ ༥༩༠ ཡི་རྗེས་ཙམ་ལ་བསྒྱུར་བ་བམ་པོ་དྲུག་ཡོད་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་རང་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་དང་བཅས་པ་ཤླཽ་ཀ་ལྔ་སྟོང་ཡིན་པར་བཤད་དེ། ད་ལྟ་རང་འགྲེལ་མི་བཞུགས་ཤིང༌། དགེ་སློང་དབང་ཕྱུག་གི་འགྲེལ་པ་ཉུང་ངུ་ཞིག་ནི་འདུག་གོ།) ཤླཽ་ཀ་ལྔ་སྟོང་ཅན་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཐབས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཤླཽ་ཀ་ལྔ་སྟོང་ཅན་དང༌། དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཤླཽ་ཀ་ལྔ་བརྒྱ་ཅན་སོགས་རྒྱ་ཆེར་བརྩམས་ནས། འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་པས་ཆེས་ཆེར་ཁྱབ་པར་བྱས་སོ། །ཡང་འཇིགས་པ་མེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་པ་ཤླཽ་ཀ་འབུམ་ཡོད་པ་ཞིག་བརྩམས་ཏེ། དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱང་དེའི་ནང་ནས་ཕྱུང་ངོ་།།
༥༽ བྲམ་ཟེ་ནུས་ལྡན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་བཏུལ་ཚུལ།
དེའི་ཚེ་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ཡོད་དེ། རིག་སྔགས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པས་ནུས་པ་ཡོད་རྒུས་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་རྩོད་པར་འདོད་ནས་འཕགས་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་པོར་གསོལ་བ། ཁོ་བོས་དགེ་སློང་དེ་ཕམ་པར་ནུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་དཔང་པོ་མཛོད་ཅིག་ཅེའོ། །རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ནི་བླུན་རྨོངས་ཆེན་པོ་སྟེ། ཁོང་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་ཡིན་པས། བློ་གྲོས་ཉི་ཟླའི་འོད་ལྟར་གསལ་ཞིང༌། མཁྱེན་རབ་འཕགས་པའི་དགོངས་པ་དང་མཉམ་པ་ཞིག་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དད་ཅིང་གུས་པས་བཀུར་བར་མི་བྱེད་ཅེས་སྨྲས་པར། །བྲམ་ཟེས་གསོལ་བ། རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ན་ཅིའི་ཕྱིར་རིགས་པའི་ལམ་ནས་མ་བརྟགས་པར་མཐོང་བ་ཙམ་ནས་བཙན་གནོན་གྱིས་གཞོམ་པར་བྱེད་ཅེའོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཚིག་དེ་ཐོས་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་གདན་དྲངས་ཏེ། སྔ་མོ་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་རྩོད་པའི་དཔང་པོའི་སླད་དུ་སློབ་དཔོན་དང་མཉམ་དུ་གདན་བཤམས་པ་ལ་བཞུགས་སོ།།
བྲམ་ཟེ་ཕྱིས་སུ་འོངས་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་མདུན་དུ་སླེབས་པ་དང་དེར་རིག་སྔགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྫིང་བུ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་ལ་དྭངས་ཤིང་གཙང་བ་དང༌། དེའི་ནང་དུ་མེ་ཏོག་པདྨ་འདབ་མ་སྟོང་དང་ལྡན་པ་ཞིག་སྤྲུལ་པའི་སྟེང་དུ་རང་ཉིད་འཁོད་དེ་སྙེམས་ནས་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས། ཁྱོད་ས་ལ་སྡོད་པ་ནི་དུད་འགྲོ་དང་ཁྱད་པར་མ་མཆིས་པས། བདག་དྲི་མེད་པདྨའི་སྙིང་པོར་བཞུགས་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ལ་རྒོལ་བའི་ཀླན་ཀ་སྨྲ་བར་འདོད་དམ་ཟེར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་རིག་སྔགས་ལ་བརྟེན་ནས་གླང་པོ་ཆེ་དཀར་པོ་མཆེ་བ་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་སྤྲུལ་ནས། ཆུ་རྫིང་གི་སྟེང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་པད་གདན་ལ་སླེབས་པ་ན་བྲམ་ཟེ་དེ་གླང་ཆེན་གྱི་སྣས་བཟུང་ནས་མཁའ་ལ་བཏེགས་ཤིང་ས་ལ་བརྡབས་པས་ལུས་ཀྱི་རྐེད་པ་རྨས་ཤིང༌། དེ་ཉིད་དུ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞབས་ལ་བཏུད་དེ་སྨྲས་པ། བདག་གིས་རང་འཁོས་ལ་མ་བརྟགས་པར་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོར་སྐུར་བ་བཏབ་པ་ལགས་པས། སློབ་དཔོན་ཁྱེད་ཀྱིས་བདག་རྗེས་སུ་བཟུང་སྟེ་བླུན་རྨོངས་ཀྱི་མུན་པ་བསལ་ཏུ་གསོལ་ཞེའོ།།
༦༽ དམག་ཏུ་ཞུགས་ནས་རྒྱལ་ཁམས་ཆོས་ལ་བཀོད་ཚུལ།
ཡང་དེའི་ཚེ་འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་ལོག་པའི་ལམ་ལ་དད་ཅིང༌། དགེ་སྦྱོང་དང་རྒྱལ་བའི་སྲས་ནི་མཐོང་བའི་སྐལ་བར་མ་གྱུར་པས། རྒྱལ་ཁམས་མཐའ་དབུས་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལོག་པའི་ལམ་དེར་ཞུགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས།
ཤིང་གི་རྩ་བ་མ་བཀོག་པར། །ཡལ་ག་ཉམས་པར་འགྱུར་མིན་ལྟར། །
མི་ཡི་བདག་པོ་མ་ཐུལ་བར། །ལམ་གྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་མི་ནུས། །
ཞེས་དགོངས་ནས་ཡོད་པ་ལ། ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་ཁྲིམས་ལྟར་རྒྱལ་པོས་གླ་རྔན་བྱིན་ནས་སྲུང་དམག་བསྡུས་པ་ན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ཀྱང་དམག་ལ་ཞུགས་པས་དམག་དཔོན་དུ་གྱུར་ཅིང༌། གོ་མཚོན་ཐོགས་ནས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་དེ་དཔུང་གི་ཚོགས་ཀྱི་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་ན། བཙན་གྱིས་མ་བསྐུལ་ཡང་བཀའ་བཞིན་སྒྲུབ་ཅིང༌། ཉེས་ཁྲིམས་མི་བཙན་ཡང་ཀུན་གྱིས་བཀུར་བས། རྒྱལ་པོ་ལྷག་པར་མཉེས་ནས་དྲིས་པ། སྐྱེས་བུ་འདི་སུ་ཞིག །ཉེ་གནས་ཀྱིས་ལན་སྨྲས་པ། འདི་ནི་དམག་ལ་ཞུགས་པ་ཞིག་སྟེ། ཟས་དང་གླ་ཡང་མི་ལེན་ལ་དལ་བའི་དུས་སུའང་གུས་ནན་གྱིས་ལས་བྱེད་པ་ཞིག་ལགས་ན། ཅི་ལ་སེམས་ཤིང་ཅི་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་མ་འཚལ་ཏོ་ཞེའོ།།
རྒྱལ་པོས་མདུན་དུ་བཀུག་ནས་དྲིས་པ། ཁྱོད་ནི་སུ་ཞིག །ལན་སྨྲས་པ། བདག་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའོ། །རྒྱལ་པོ་ཡ་མཚན་དང་བཅས་ཏེ་དྲིས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་དུས་ཤིན་ཏུ་རིང་པོར་རེ་རེ་ཙམ་འབྱུང་བ་ལགས་ན། ཁྱེད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཅི་ལས་རྟོགས། ལན་སྨྲས་པ། རྒྱལ་པོས་བདག་གི་ཤེས་རབ་མཁྱེན་པར་འདོད་ན་དྲིས་པས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །རྒྱལ་པོས་བསམ་པ། བདག་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་པས་གཞུང་ཆེན་སྨྲ་བའི་སློབ་དཔོན་དག་ལ་དྲིས་པས་ཀྱང་ཕམ་པར་ནུས་ན། འདི་ནི་མིང་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་པས། གལ་ཏེ་མ་ཐུབ་ན་དེ་ནི་དོན་ཆུང་ཞིག་མིན། འོན་ཏེ་མ་དྲིས་ན་ནི་ཕམ་པར་ཤུགས་ཀྱིས་ཁས་བླངས་སོ་སྙམ་ནས་སོམ་ཉིའི་ངང་ལ་རིང་དུ་ལུས་ཀྱང་ཐབས་གཞན་མ་རྙེད་ནས་དྲིས་པ། འོ་ན་དེ་རིང་ལྷ་ཡིས་ཅི་བྱེད་དམ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་སྨྲས་པ། དེ་རིང་ལྷས་ལྷ་མ་ཡིན་དང་འཐབ་བོ་ཞེའོ།།
རྒྱལ་པོས་དེ་ལྟར་ཐོས་ནས། དཔེར་ན་མི་ཞིག་ཁ་ཟས་ཀྱིས་བརྣངས་ཏེ་ཡར་སྐྱུག་མི་ནུས་ལ་མར་མིད་ཀྱང་མི་ནུས་པ་བཞིན། ཚིག་དེ་རྫུན་དུ་འདོད་ནའང་སྒྲུབ་བྱེད་མེད་ཅིང༌། བདེན་པར་འདོད་ཀྱང་བདེན་དཔང་མི་གསལ་བས། ཅི་ཡང་མི་སྨྲ་བར་ཡོད་པར། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་སླར་ཡང་སྨྲས་པ། དེ་ནི་རྫུན་གྱིས་རྒྱལ་ཐབས་བྱེད་པ་མིན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཉིད་ཅུང་ཟད་སྒུག་མཛོད་དང་ཡུད་ཙམ་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་གསུངས་མ་ཐག་མཚོན་ཆའི་ཚོགས་ནམ་མཁའ་ནས་རིམ་བཞིན་སར་ལྷུང་ངོ་།།
རྒྱལ་པོས་སྨྲས་པ། ཕུབ་མདུང་དང་གོ་མཚོན་དག་ནི་དགྲ་ཆས་ཡིན་མོད་ཀྱང༌། དེ་དག་ལས་ལྷ་དང་ལྷ་མིན་འཐབ་པར་ཁྱེད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ངེས་ཤེའོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་སྨྲས་པ། དོན་མེད་མང་དུ་སྨྲ་བ་ལས་བདེན་པའི་དངོས་པོར་གཟིགས་ན་མི་ལེགས་སམ། གསུངས་མ་ཐག་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རྐང་ལག་མཛུབ་མོ་སྣ་དང་རྣ་བ་སོགས་ནམ་མཁའ་ནས་ལྷུང་ཞིང༌། ཡང་རྒྱལ་པོ་དང་བློན་འབངས་བྲམ་ཟེ་དང་བཅས་པས་ནམ་མཁར་དཔུང་ཚོགས་ཕན་ཚུན་འཐབ་པ་གསལ་བར་མཐོང་བས་རྒྱལ་པོས་ཕྱག་དང་བཅས་ཏེ། དུས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཆོས་བཞིན་སྒྲུབ་པ་ལྷུར་བླངས་སོ། །གཙུག་ལག་ཁང་དེར་འཁོད་པའི་བྲམ་ཟེ་ཁྲི་ཕྲག་དག་ཀྱང་རལ་པ་དོར་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡང་དག་པ་བླངས་སོ།།
༧༽ མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཚུལ།
དེའི་ཚེ་ཐེག་པ་དམན་པའི་དགེ་སློང་ཞིག་ཡོད་དེ། རྟག་ཏུ་སློབ་དཔོན་ལ་ཁོང་ཁྲོ་ཞིང་ཕྲག་དོག་དང་བཅས་ཏེ་ཡོད་པ་ལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཡུལ་དེར་བྱོན་ནས་དགེ་སློང་དེར་དྲིས་པ། ཁྱེད་ཉིད་བདག་འཇིག་རྟེན་འདིར་རིང་དུ་འཚོ་ཞིང་གཞེས་པར་འདོད་དམ། ལན་སྨྲས་པ། དེ་ནི་ཅིས་ཀྱང་མི་འདོད་དོ་ཞེའོ། །དེ་ནས་སློབ་དཔོན་སྒྲུབ་ཁང་སྟོང་པ་ཞིག་ཏུ་བཞུགས་ནས་ཉིན་མང་པོར་ཕྱིར་མ་ཕེབས་པ་ན། སློབ་མ་རྣམས་ནས་སྒོ་བཙན་གྱིས་ཕྱེས་ནས་བལྟས་པས། འབུ་སྲིན་ཤུན་པ་ལས་ཐོན་པ་ལྟར་ཞི་བར་གཤེགས་ཟིན་ཏོ།།
༨༽ རྣམ་ཐར་བརྩམས་ལོ་དང་མཚན་དོན།
སློབ་དཔོན་འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་གཤེགས་ཏེ་ད་ལྟའི་བར་དུ་མི་ལོ་བརྒྱ་ཙམ་སོང་ཡང༌། འཕགས་ཡུལ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་རྣམས་ནས་དེའི་ལྷ་ཁང་བཞེངས་ཏེ་སངས་རྒྱས་དང་འདྲ་བར་མཆོད་པ་དང་བསྙེན་བཀུར་བར་བྱེད་དོ། །སློབ་དཔོན་དེ་ཡུམ་ལས་འཁྲུངས་པ་ན་ལྗོན་ཤིང་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་སྐུ་འཁྲུངས་པས་མཚན་ལ་ (अर्जुन) ཨ་རྫུན་ཞུ། ཨ་རྫུན་ནི་ལྗོན་ཤིང་ཞིག་གི་མིང་ངོ་། །ཀླུ་ལ་བརྟེན་ནས་ལམ་གྲུབ་པས་མཚན་གྱི་ཐོག་མར་ནཱ་ག་སྟེ་ཀླུ་ཞེས་པ་བསྣན་པས་ (नागार्जुन) ནཱ་གཱ་རྫུན་སྟེ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཅེས་གྲགས་སོ། །ལོ་ཙཱ་བ་གཞོན་ནུ་སྲོག་གིས་མཛད་ཅིང་། རྒྱ་ནག་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་རྫོགས་སོ། །བཞག་པ་སྐྱེ་མིང་པ་དགེ་ལེགས་མཁས་གྲུབ་འཇམ་དཔལ་རྒྱ་མཚོས་རྒྱ་ནག་སྐད་ལས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བའོ། །ཞེས་བྱུང་ངོ་།། །།
དཔྱད་གཞིའི་ལུང་ཁུངས་ཡིག་ཆ།
[1] ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ་ལུང་རིགས་གཏེར་མཛོད། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༡༩ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༨༩
[2] ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ལུང་རིགས་རྒྱ་མཚོའི་གཏེར་མཛོད། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༡༩ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༦༥
[3] ད་ལྟ་རྒྱ་ཡིག་གཅིག་པུའི་ཐོག་ཏུ་བཞུགས་པ་པཎྜི་ཏ་གཞོན་ནུ་སྲོག་རང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༤༠༤ ལོར་འགོ་བརྩམས་ནས་ལོ་བདུན་དང་ཟླ་བ་བཅུ་གཅིག་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་ལ་རྫོགས་པར་བསྒྱུར་ནས་མཛད་བྱང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་བཀོད་ཡོད་པ་བམ་པོ་བརྒྱ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན་ནམ་སྙམ། སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་ཡུམ་བར་མའི་འགྲེལ་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ། བམ་པོ་བརྒྱ་ཐམ་པ་ཡོད་པ། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། མ་ཧཱ་པྲཛྙཱ་པཱ་ར་མི་ཏཱ་ཤཱསྟྲ། བོད་སྐད་དུ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མ་ཆེན་མོའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་བྱ་བ། རྒྱ་ནག་སྐད་དུ། 《摩诃》《若波罗蜜经释论》ཞེས་སམ། ཡང་ན་དེང་སང་ཡོངས་གྲགས་ལ་《大智度论》ཏཱ་ཏྲི་ཏུའུ་ལུན་ཏེ་ཤེར་ཕྱིན་མན་ངག་ཏུ་གྲགས་པ། ཕྱི་ལོ་ ༤༠༥ ལ་རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་གཞོན་ནུ་སྲོག་གིས་རྒྱ་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ། ཚིག་དོན་གཉིས་ཀ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་རྒྱས་པ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། གཞུང་ཆེན་དེ་ནི་དུས་རབས་བདུན་པའི་ནང་དུ་བྱོན་པའི་དཔལ་ལྡན་ཟླ་བའི་དུས་སུ་རྒྱ་གར་དུ་མ་བཞུགས་པར་མངོན་ཏེ། དཔལ་ལྡན་ཟླ་བས་ཚིག་གསལ་ལས། ཁོང་གིས་གཟིགས་པའི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དབུ་མའི་གཞུང་བརྒྱད་ཀྱི་མཚན་རེ་རེ་ནས་བཀོད་དེ། དེའི་རྗེས་སུ། དེས་མཛད་པའི། །གཞུང་རྣམས་དང་ནི་དེ་ཡི་སློབ་མའི་ཚོགས་དེ་དག་ཀྱང་དུས་མང་ཞིག་ན་ཉམས་པར་གྱུར། །དེ་ཉིད་ཉི་མ་ནུབ་པས་དེང་སང་གཞུང་ལུགས་གསལ་པོ་དེ་ནི་གང་ནའང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས་སོ།།
ཡོང་ཁུངས། པཎ་གྲུབ་བཅུ་བདུན་གྱི་རྣམ་ཐར་འཛམ་གླིང་མཛེས་རྒྱན། ༼ཀ༽ རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ། སྐུ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་། ༢༠༢༣ ལོ། ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཀྲོན། Westphalia Press ཤོག་གྲངས་ ༤༨༥ ནས་ ༥༠༠ བར་གསལ་བ་ལས་བཏུས།
དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ། བྱོན་པ་ལེགས།