ཁ༽ རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷའི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས།
དེ་ཡང་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ (1504-1566) མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཐེག་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཟབ་རྒྱས་མཐའ་ཡས་པའི་སྙིང་པོ་ལས[1]། དེའི་ཡོན་ཏན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་རང་གིས་ཆེད་དུ་དང་བའི་ངོར་བསྔགས་པ་ནི།
བཅོམ་ལྡན་འཇམ་དཔལ་རྡོ་རྗེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས། །རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཡིས་རྗེས་སུ་བཟུང་། །
ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཀུན། །མངོན་གྱུར་གཟིགས་པ་ཞི་བའི་ལྷ་ལ་འདུད། །
ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷའི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས་ནི། བླ་མ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིའི་བྱིན་རླབས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱ་བའི་ཚུལ་དངོས་གྲུབ་ཆུ་རྒྱུན་ལས[2]། ཤཱནྟ་དེ་བ་སྐུ་མདོག་དཀར་དམར་ཤ་ཉམས་རྒྱས་པ། དགེ་སློང་གི་ཆ་བྱད་ཆོས་གོས་གསོལ་བ་གདིང་བའི་སྟེང་དུ་ཞབས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོའི་དབུས་སུ། འཇིགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་གསུངས་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་ཇེ་མཐོར་འཕགས་པའི་ཚུལ་ཅན། ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམ་ཀུན་བཏུས་ལས[3]། མཆོད་རྫས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དབུས་སུ། སེངྒེས་བཏེགས་པའི་ཁྲི་བཟང་པོར་འབོལ་སྟན་གདིང་བས་བཀབ་པའི་སྟེང་དུ། གྲུབ་པའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་བྷུ་སུ་ཀུ་པའམ། ཤཱནྟ་དེ་ཝའམ་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་ལྷ་ནི། སྐུ་མདོག་དཀར་དམར་ཤ་ཉམས་རྒྱས་པ། དགེ་སློང་གི་ཆ་བྱད་ཆོས་གོས་གསོལ་བ། ཞབས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོའི་དབུས་སུ། འཇིགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་གསུང་བཞིན་དུ་སྐུ་ལུས་ནམ་མཁའ་ལ་ཇེ་མཐོར་འཕགས་པའི་ཚུལ་ཅན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། དགེ་འདུན་གྱི་ཚོགས་རྣམས་འབྲི་བཞེངས་གནང་བ་ད་བར་མ་མཇལ་ལོ།།
གཞན་ཡང་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོ་འོད་གསལ་གྱི་བཞེད་པ་ལྟར་མདོ་ཁམས་དབུས་འགྱུར་འབྲི་རྒྱུད་རེ་ཁེའི་ལྗོངས་སུ་འཁྲུངས་པའི་རིག་འཛིན་ཚེ་དབང་ནོར་བུས་ (1698-1755) མཛད་པའི་གྲུབ་ཐོབ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིའི་འབྲི་ཡིག་ཤིན་ཏུ་དག་ཅིང་གསལ་བའི་ལེགས་བཤད་གསེར་ཐུར་ལས[4]། བྷུ་སུ་ཀུ་པ་ནི། ཞི་བ་ལྷ་སྟེ། མཐའ་དགེ་འདུན་གྱིས་བསྐོར་བའི་ཁྲི་སྟེང་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་ཅུང་ཟད་འཕགས་པ། དགེ་སློང་གི་ཆ་བྱད་ཅན་ཆོས་འཆད་མཛད་པ། མདོག་དཀར་ལ་དམར་བ་ཤ་ཉམས་རྒྱས་པའོ། །ཞེས་གསལ་བ་ལྟར། ཇོ་ནང་རྗེ་བཙུན་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་མཛད་པའི་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་འབྲི་ཚུལ་ལས་[5]ཀྱང་དེ་བཞིན་བྱུང་བ་ལྟར་རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷའི་སྐུའི་ཆ་ལུགས་ནི། བཅུ་ཕྲག་རིག་པར་ནང་བྱན་ཆུད་པའི་མཚོན་བྱེད་དུ་དབུ་ལ་པཎ་ཞྭ་དམར་པོ་སྐེད་འཆིང་གསུམ་ལྡན་ལེགས་པར་གསོལ་ཞིང་། རྟེན་དགེ་སློང་ཡིན་པས་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་གྱིས་བརྒྱན་པ། ཕྱག་གཉིས་མཉམ་བཞག་དང་། ཞབས་གཉིས་སྐྱིལ་ཀྲུང་གི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་གདན་འབོལ་རྩེག་གདིང་བའི་སྟེང་དུ་བཞུགས་པའི་རྣམ་པའོ།།
དེ་ཡང་ཕྱག་གཉིས་མཉམ་བཞག་གི་ཕྱག་རྒྱ་མཛད་པ་ནི་གཡོན་འོག་དང་། གཡས་སྟེང་དུ་བཞག་ནས་མཐེ་བོང་གཉིས་རྩེ་སྤྲད་པ་ནི། མཐེ་བོང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རྩ་ཡོད་པས། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་དྲོད་སྐྱེ་བའི་གྲོགས་བྱས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གོང་འཕེལ་དུ་སོང་ནས་མཁའ་ཁྱབ་འགྲོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་འདོད་དོན་འབད་མེད་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པ་དང་། མཉམ་བཞག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དང་། རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དུས་ཅིག་ཅར་དུ་མཛད་པ་མཚོན་པ་ཡིན། བྲིས་ཆ་ལ་ལར་སྤྱོད་འཇུག་ལས[6]།
གང་ཚེ་དངོས་དང་དངོས་མེད་དག །བློ་ཡི་མདུན་ན་མི་གནས་པ། །
ཞེས་པའི་མཚམས་ནས་མཁའ་ལ་གཤེགས་པའི་རྣམ་ཐར་མཚོན་སླད་སྐུ་ཁྲི་སྟན་ལས་ཁྲུ་གང་ཙམ་མ་རེག་པའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡང་མཆིས་ལ། འཁྲུངས་ཡུལ་གྱི་མཛད་པ་དང་མཐུན་པར་སྐུ་རྒྱབ་ཏུ་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་ཆེན་མོ་འབྲི་བཞེངས་གནང་བའང་ཡོད། གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དཔལ་སྡེས་མཛད་པའི་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལས[7]། ཟ་ཉལ་འཆག་མདོག་སྔོ་ལྗང་དགེ་སློང་གི་གཟུགས་སྐྱེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ། །ཞེས་ཀྱང་བྱུང་ངོ་།། །།

དཔྱད་གཞིའི་ལུང་ཁུངས་ཡིག་ཆ།
[1] དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། སྤྱོད་འཇུག་གི་རྣམ་བཤད། དཔེ་རིང་། ཤོག་གྲངས་ ༡ན༣
[2] གདམས་ངག་མཛོད། ༼མ༽ དབང་ཆོག །ཤིང་དཔར། ཤོག་གྲངས་ ༡༡ན༦
[3] ཆོས་རྣམ་ཀུན་བཏུས། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༨ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༣༦༤༤
[4] གྲུབ་ཆེན་བརྒྱད་ཅུའི་རྣམ་ཐར། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༥ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༩༢
[5] ཏཱ་ར་ནཱ་ཐའི་སུང་འབུམ། ༼༣༨༽ དཔལ་བརྩེགས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་ཞིབ་འཇུག་ཁང་། ༢༠༠༨ ལོ། ཤོག་ ༢༧༤
[6] བསྟན་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ། དབུ་མ། ༼ལ༽ དེབ་ཨང་ ༦༡ པ། ༢༠༠༨ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༡༠༢༠
[7] བསྟན་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ། སྣ་ཚོགས། ༼ངོ༽ དེབ་ཨང་ ༡༡༤ པ། ༢༠༠༨ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༩༢༦
༦ཡོང་ཁུངས། པཎ་གྲུབ་བཅུ་བདུན་གྱི་རྣམ་ཐར་འཛམ་གླིང་མཛེས་རྒྱན། ༼ག༽ རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ། སྐུ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་། ༢༠༢༣ ལོ། ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཀྲོན། Westphalia Press ཤོག་གྲངས་ ༡༧ ནས་ ༡༩ བར་གསལ་བ་ལས་བཏུས།
དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ། བྱོན་པ་ལེགས།