ན༽ མཁན་ཆེན་བོད་དུ་གདན་ཞུ་གནང་ཚུལ།

ན༽ མཁན་ཆེན་བོད་དུ་གདན་ཞུ་གནང་ཚུལ།

 

དེ་ཡང་༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་ (1617-1682) མཛད་པའི་གངས་རིའི་ཁྲོད་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་དྲིན་མཚུངས་པ་མེད་པའི་མཁན་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞི་བ་འཚོ་ལ་བསྟོད་པ་དབྱངས་ཅན་ཕང་འགྲོའི་སྒྲ་དབྱངས་ལས^[1]།

ཁྲི་སྲོང་དཔྱིད་ཀྱི་ཕོ་ཉས་ཉེར་བསྐུལ་བར། །སྨད་བྱུང་ཐུགས་རྗེའི་དབྱར་སྐྱེས་གཞོན་ནུའི་ཚོགས། །

གངས་ཅན་དགའ་བའི་ཚལ་དུ་དར་བ་ལས། །ཐུབ་བསྟན་མྱུ་གུའི་འབྲས་བཟང་ཅི་ཡང་སྨིན། །

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡོངས་འཛིན་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ (1713-1793) གྱིས་མཛད་པའི་ལམ་རིམ་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རྣམ་ཐར་ལས་ཀྱང་^[2]། དེ་ནས་དུས་ནམ་ཞིག་ན་རྒྱལ་པོས་སྦ་གསལ་སྣང་ལ་སོགས་པ་ཁ་ཤས་རྒྱ་ཡུལ་དུ་རྒྱལ་བའི་བཀའ་འཚོལ་དུ་བཏང་། དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་བཞིན་རྩོལ་བ་ཆེན་པོས་ཕྱིན་ཏེ་རྒྱ་ནག་ནས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་མང་སྤྱན་དྲངས། རྒྱལ་པོའི་སྐུ་མདུན་དུ་སླེབས་ཀྱང་སྡིག་བློན་རྣམས་དབང་ཆེ་བས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་མཚན་ཙམ་ཡང་འདོན་དབང་མེད་པས་རེ་ཞིག་བཀའ་རྣམས་བྲག་ལ་སྦས། དེ་ནས་རྒྱལ་བུས་གསལ་སྣང་དང་གྲོས་བྱས་ཏེ་གསལ་སྣང་གིས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིན་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་དེའི་དོན་སྟོན་པའི་པཎྜི་ཏ་འཚོལ་རྩིས་དང་། བདུད་བློན་རྣམས་ཀྱི་སྣང་ངོར་མང་ཡུལ་སྐྱིད་གྲོང་གི་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བཏང་། དེ་ནས་གསལ་སྣང་གིས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིན་ཏེ་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་མཧཱ་བོ་དྷི་དང་། ཤྲཱི་ན་ལནྡྲར་མཆོད་པ་ཕུལ་བས་མེ་ཏོག་གི་ཆར་བབས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་ལས་འོ་མའི་རྒྱུན་བབས་ཤིང་། དགེའི་ཞེས་པའི་སྒྲ་འོད་དང་བཅས་པ་བྱུང་།

དེ་ནས་གསལ་སྣང་བལ་ཡུལ་དུ་བྱོན་པས་བལ་རྗེའི་མཆོད་གནས་སུ་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པའི་པཎ་ཆེན་ཤནྟཱ་རཀྵི་ཏ་བཞུགས་པ་མང་ཡུལ་སྐྱིད་གྲོང་དུ་སྤྱན་དྲངས། བཞུགས་གནས་སུ་གཙུག་ལག་ཁང་གཉིས་བརྩིགས། སློབ་དཔོན་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཞུས་པས། སེམས་བསྐྱེད་ཞུ་བ་ཡོན་དགོས་གསུངས། གསེར་དངུལ་སོགས་རིན་པོ་ཆེ་དང་། དར་ཟབ་སྣམ་གོས་སོགས་ཡོ་བྱད་ཅི་ཡོད་ཕུལ་བས་ད་དུང་ཕུལ་ཅིག་གསུངས། ད་ལུས་ལ་བཅིངས་པའི་སྐ་རགས་གཅིག་མིན་པ་མེད་ཞུས་པས་དེ་ཡང་ཕུལ་ཅིག་གསུངས་ནས་ཕུལ། སེམས་བསྐྱེད་ཞུས་ཟིན་པ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་འབུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚུར་གནང་ནས་ཁྱེད་དང་ང་གཉིས་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་ངོ་ཤེས་པ་ཙམ་མ་ཡིན། སྐྱེ་བ་དུ་མའི་སྔ་རོལ་ནས་ངའི་དྲུང་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་ཡིན། ཁྱེད་ཀྱི་མིང་ངོ་མ་ཡེ་ཤེས་དབང་པོ་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་གསུངས་ནས་མགོ་ལ་ཕྱག་གིས་བྱིལ་བྱིལ་མཛད།

དེ་ནས་གསལ་སྣང་གིས་སློབ་དཔོན་ལ་ཕྱག་བྱས་ཏེ། བོད་ཡུལ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བའི་ཆེད་དུ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་འབྱོན་ཅི་གནང་། ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས་སློབ་དཔོན་གྱིས་བོད་ངའི་གདུལ་སྐལ་ཡིན། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་ཁྱེད་ལྷན་ཅིག་མ་སྐྱེས་པས་ཁྱེད་གཉིས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དགུའི་བར་དུ་མང་ཡུལ་དང་ཟ་ཧོར་གཉིས་སུ་བསྒུགས་ནས་བསྡད་པ་ཡིན། ད་ཁྱེད་གཉིས་ཀྱང་ནར་སོན་ནས་དུས་ལ་བབ་པར་གདའ་བས། ངས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བྱས་ལ་ཡུལ་བྱན་ཀར་ཆུ་བོ་ལོ་ཧི་ཏའི་འགྲམ། རི་ཧས་པུ་རིའི་དྲུང་དུ་བྲག་དམར་བསམ་ཡས་མི་འགྱུར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཙུག་ལག་ཁང་གཅིག་ཀྱང་བཞེངས་སུ་གསོལ། ཞེས་གསུངས་ནས་སློབ་དཔོན་སླར་བལ་ཡུལ་དུ་གཤེགས། གསལ་སྣང་བོད་དུ་འོངས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་མདུན་དུ་མཆིས་ནས་དབེན་པ་ཞིག་ཏུ་ཆོས་བྱ་བར་རིགས་དང་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཤནྟཱ་རཀྴི་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟ་བལ་ཡུལ་ན་བཞུགས་ཡོད། བོད་དུ་འབྱོན་པར་གསོལ་བ་བཏབ་པས་ཞལ་གྱིས་བཞེས། པཎྜི་ཏ་དེའི་བཀའ་མཆིད་ཀྱང་འདི་ལྟར་གནང་ཞེས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཞིབ་པར་གསོལ་བས་རྒྱལ་པོའི་ཞལ་ནས། ངེད་གཉིས་ཀྱིས་པཎྜི་ཏ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འཛུགས་པར་བདུད་བློན་དེ་དག་གིས་ཤེས་ན་ཁྱེད་སྲོག་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་ཅིང་དོན་ཆེན་པོ་ལས་མཉམ་པར་འགྱུར་བས་ཁྱེད་རེ་ཞིག་ཡུལ་དུ་སོང་ལ་ཡིབ་ལ་སྡོད་ཅིག །ངས་ཐབས་མཁས་ཀྱི་མཛད་པ་དུ་མས་བདུད་བློན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་སྦྱོར་མཐའ་དག་བྱེ་མའི་ཆངས་བུ་ལྟར་ཞིག་སྟེ་ཆབ་སྲིད་ཆོས་ཀྱིས་སྐྱོང་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་ན། རྒྱལ་པོས་བློན་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ངའི་ཡབ་མེས་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་བཙུགས་པ་དེ་ཞང་མ་ཞང་སོགས་སྡིག་བློན་རྣམ་ཀྱིས་བཤིག །ཇོ་བོ་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་མང་ཡུལ་སྐྱིད་གྲོང་དུ་སྤྱུགས་འདུག་པས། ད་ཇོ་བོ་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་དེ་སྤྱན་དྲངས། ངེད་རང་རྗེ་བློན་འབངས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཆོས་བྱེད་པ་ལ་འཆམ་ནས་ཆོས་བྱེད་པ་ལ་རྒྱ་གར་ནས་འོངས་པའི་རྒྱུས་ཅན་དགོས་པས་སུ་ཡོད་ཅེས་གླེང་བ་ན། གསལ་སྣང་མང་ཡུལ་ནས་འོངས་པ་མཆི་བས་དེ་རྗེའི་སྤྱན་སྔར་དགུག་འཚལ་ཟེར་བ་བཞིན་གསལ་སྣང་རྒྱལ་པོའི་སྤྱན་སྔར་བཀུག་ནས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱ་གར་དང་བལ་ཡུལ་ན་ཆོས་ལ་མཁས་པའི་པཎྜི་ཏ་སུ་ཡོད། དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤྱན་དྲོངས་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་བ་ན། གསལ་སྣང་གིས་གསོལ་པ། ཟ་ཧོར་རྒྱལ་པོའི་སྲས་དགེ་སློང་ཤནྟཱ་རཀྵི་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟ་བལ་ཡུལ་ན་མཆིས་པ་དེ་དམ་པའི་ཆོས་དང་གཙུག་ལག་ཀུན་ལ་མཁས་པ་གཅིག་བདོག་ཅེས་གསོལ་པས། རྗེའི་ཞལ་ནས་ཁྱེད་ཡུལ་དུ་མ་འགྲོ་བར་པཎྜི་ཏ་དེ་སྤྱན་དྲང་བའི་ཕྱིར་བལ་ཡུལ་དུ་སོངས་ལ། བལ་རྗེ་ལ་ངའི་བཀའི་སྒྲོམ་བུ་འདི་ཕུལ་ལ་པཎྜི་ཏ་དེ་ངེས་པར་སྤྱན་འདྲོངས་པར་གྱིས་ཤིག །ཅེས་མངགས་ནས་གསལ་སྣང་བལ་ཡུལ་དུ་བརྫངས།

གསལ་སྣང་བལ་ཡུལ་དུ་འབྱོར་ནས་བལ་རྗེ་ལ་རྒྱལ་པོའི་བཀའི་སྒྲོམ་བུ་ཕུལ་ནས་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་བོད་ཡུལ་དུ་སྤྱན་འདྲེན་པར་ཆས། རིམ་གྱིས་མང་ཡུལ་དུ་ཕེབས་པ་ན་བོད་ནས་རྒྱལ་པོས་ཕེབས་བསུར་ཁར་ལང་འགྲོ་སྣ་ར་དང་། གཉེར་སྟག་ཚང་ལྡོང་གཟིགས། སྦྲང་རྒྱ་ར་ལེགས་གཟིགས་གསུམ་བཏང་བ་འབྱོར། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་ཕེབས་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་ཕེབས་སུ་ཉེ་བ་ན། གསལ་སྣང་གིས་སྔོན་ལ་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕྱག་ཕུལ། པཎྜི་ཏ་བྱོན་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་གསོལ་བས་རྒྱལ་པོ་དགྱེས་ཏེ་གསལ་སྣང་ཁམས་བཟང་ཞིང་པཎྜི་ཏ་བདེ་བར་བྱོན་པ་ལེགས་ཞེས་རྒྱལ་པོས་བཀུར་སྟི་བགྱིས་པ་ན་ཞང་བློན་དག་ན་རེ། རྒྱ་བལ་གྱི་མི་ངན་སྔགས་མཁན་ཡང་མང་པོ་འོང་བས་སྔོན་ལ་རྟོག་དཔྱོད་མཛད་པ་ལེགས་ཟེར། སངས་ཤི་སོགས་འགའ་ཞིག་གིས་བརྟགས་ཀྱང་ཨཱ་ཙརྱའི་སྐད་མ་གོ །ཁ་ཆེ་ཨ་ནན་ཏ་ལ་ལོ་ཙཱ་བཅོས་ནས་དྲིས་པས། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས། ལྷ་དཀོན་མཆོག་མཆོད། དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་ལ་གནས། གཙོ་བོར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་གསུངས། བློན་པོ་དེ་དག་གིས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཨཱ་ཙརྱ་འདི་སྤྱོད་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་འདུག་པས་ཐུགས་འཕྲིག་བྱ་མི་འཚལ་ཞེས་གསོལ་ནས་ཕོ་བྲང་དུ་སྤྱན་དྲངས།

༼མཁན་ཆེན་དང་ཆོས་རྒྱལ་ཐོག་མར་མཇལ་འཕྲད་མཛད་ཡུལ་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་གི་ཕོ་བྲང་བྲག་དམར་མགྲིན་བཟང་།༽

ཕོ་བྲང་གི་ཆབ་སྒོར་བྱོན་པ་ན་ཕོ་ཉས་རྒྱལ་པོ་ལ་སློབ་དཔོན་སྒོ་ན་བྱོན་ནོ་ཞུས་པས། རྒྱལ་པོས་གསེར་ཕྱེ་བྲེ་གང་ཕྱག་རྟེན་དུ་ཕུལ་ནས་ཕྱག་བྱས་ཞབས་སྤྱི་བོར་བླངས་ཏེ་བྱིན་རླབས་ཞུས་པ་ན། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཁྱེད་ཀྱིས་ཁོ་བོ་མཁྱེན་ནམ་གསུངས་པས། རྒྱལ་པོས་སློབ་དཔོན་དང་སྔོན་ཆད་ཞལ་མ་འཛོམ་ལགས་ཞུས་པས། སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས། སྔོན་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་གི་བསྟན་པ་ལ་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྒྱན་བསྲུང་བའི་བྱིས་པ་གསུམ་གྱིས་བྱེ་མའི་མཆོད་རྟེན་བྱས་ཏེ་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ། མ་འོངས་པ་ན་ངས་པཎྜི་ཏ་བྱ་བ། ཁྱེད་ཀྱིས་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བྱ་བ། གསལ་སྣང་གིས་བརྡ་སྦྱོར་གྱི་བང་ཆེན་པ་བྱས་ལ་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་དམ་པའི་ཆོས་དར་བ་བྱེད་པའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་མཉེལ་ལམ་གསུངས། རྒྱལ་པོའི་ཞལ་ནས། དེ་མད་བདག་སྒོམ་ཡུན་ཐུངས་པས་ལན་ཞེས་གསོལ།

མཁན་ཆེན་དང་སློབ་དཔོན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ལྡེབས་རིས་ཀྱི་ཟུར་ཞིག

དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་བོད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བར་གསོལ་བ་བཏབ་ནས་བརྟག་པ་ཞུས་པ་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས་ངེད་ཨཱ་ཙརྱ་བྱ་བ་རྟེན་འབྲེལ་བརྟག་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན། རྒྱལ་པོ་ཁྱེད་ཀྱིས་མགོ་ལ་ཐོད་བཅིངས་པ་དང་སྦྱར་ན་སྟོད་དུ་མངའ་རིས་ཞྭ་ཙམ་ཞིག །ཞབས་ལ་ལྷམ་གསོལ་བས་སྨད་དུ་མངའ་རིས་ལྷམ་ཙམ་ཞིག་ལ་ཆོས་ཁྲིམས་ཆགས། སྐ་རགས་མ་བཅིངས་པ་དང་སྦྱར་ན་བར་དུ་རྒྱལ་ཁྲིམས་མྱུར་དུ་འཇིག་ཉེན་ཡོད། འོན་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་རྟེན་ཕུལ་བས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འཛུགས་བཏུབ་གསུངས། དེ་ནས་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕོ་བྲང་རླུང་ཚུབས་སུ་ཟླ་བ་བཞིར་དགེ་བ་བཅུ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་བཤད་པས། བོད་ཀྱི་ལྷ་སྲིན་ཁྲོས་ཏེ་འཕང་ཐང་ཆུས་ཁྱེར། དམར་པོ་རི་ལ་ཐོག་རྒྱབ། མི་ནད་ཕྱུགས་ནད་བྱུང་བས་བོད་འབངས་ཡོ་ལོག་ནས་ཆོས་བྱས་པས་ལན་ཟེར་བ་ན། རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་མཁན་ཆེན་བོ་དྷི་ས་ཏྭའི་ཞབས་ལ་དབུ་གཏུགས་ཏེ་བཤུམ་བཞིན་དུ་བོད་བསོད་ནམས་དམན་པས་ནག་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་མ་ཡིན་རྣམས་ཀྱིས་བར་ཆད་འདི་འདྲ་བྱས་བོད་ཀྱི་མི་རྣམས་ཀྱང་འདི་སྐད་ཟེར་བས་སློབ་དཔོན་རེ་ཞིག་བལ་ཡུལ་དུ་གཤེགས་ནས་སླད་འབྱོན་དགོས་ཞེས་ཞུས་ཏེ་སློབ་དཔོན་བལ་ཡུལ་དུ་བྱོན། ཞེས་གསལ་ལ། གཉན་དགོན་སྤྲུལ་སྐུ་མདོ་སྔགས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོས་ (1903-1957) མཛད་པའི་མཁན་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་ལ་བསྟོད་པ་བྱིན་རླབས་དྲི་བསུང་འཕྲོ་བའི་མེ་ཏོག་ལས^[3]། གངས་རིའི་མུ་འཁྱུད་འཛིན་མའི་ལྗོངས་འདིར་དམ་ཆོས་སྣང་བ་ཕྲ་བ་ཡིས། །ངེས་ལེགས་ལམ་བཟང་མི་མཐོང་མུན་པའི་སྒྲིབ་གཡོགས་སྟུག་པོས་ཁེབས་པའི་ཚེ། །ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་དགེ་བཅུའི་ཆོས་ཀྱིས་འཕྲལ་དང་ཡུན་དུ་དགེ་བ་ཡི། །བདེ་སྐྱིད་ཉིན་བྱེད་འདྲེན་པའི་མགོན་པོ་ཁྱོད་མིན་སུ་ཞིག་ཡིད་ལ་བྱེད། །ཅེས་བསྟོད་ཕྱག་ཀྱང་མཛད་དོ།།

མཁས་དབང་དུང་དབང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ (1927-1997) མཆོག་གིས་མཛད་པའི་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་མཛད་རྗེས་མདོར་བསྡུས་ལས^[4]། སྐབས་དེར་མཁན་པོར་རྒྱལ་པོས་ཕྱག་རྟེན་དུ། གསེར་ཕྱེ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཕུལ་བ་ནས་ཁྱོར་བ་གང་ཙམ་ཞིག་བལ་པོའི་རྒྱལ་པོར་འབུལ་རྒྱུའི་རྟེན་དུ་བསྣམས་ནས་དེ་འཕྲོས་ཚང་མ་རྒྱལ་པོ་རང་ལ་ཕྱིར་སློག་གནང་སྟེ་གསུང་དོན། སྔར་ཡབ་མེས་ཀྱི་སྐུ་རིང་ལ་བོད་ཀྱི་ལྷ་སྲིན་གདུག་པ་ཅན་མང་པོ་དམ་ལ་མ་བཏགས་པའི་དབང་གིས་ནག་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྷ་འདྲེ་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་མི་དགའ་བ་དེ་ཚོས་བར་ཆད་བྱས་ཏེ་ཆོས་གནང་སྐབས་ལྟས་ངན་སྣ་ཚོགས་བཏང་བ། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ཚེ་ཐུང་བ་སོགས་བྱུང་བ་ཡིན་པས། རྗེས་སུ་ཆོས་གནང་ན་ཐོག་མར་ནག་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྷ་འདྲེ་གདུག་པ་ཅན་རྣམས་དམ་ལ་གདག་དགོས། དེ་ལ་ནི་འཛམ་གླིང་འདི་ན་ནུས་པ་ཆེ་བའི་རིག་སྔགས་མཁན་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་པདྨ་སམ་བྷ་བ་ཞེས་ཞུ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ངས་བོད་དུ་གདན་དྲངས་ཏེ་ལྷ་འདྲེ་འདུལ་དགོས། བོད་ལ་མུ་སྟེགས་པས་འགྲན་རྒོལ་བྱེད་མཁན་མི་ཡོང་། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་ནང་ཕན་ཚུན་དང་དེ་མིན་ཆོས་ལུགས་གཞན་ཞིག་གིས་འགྲན་རྒོལ་བྱེད་པ་བྱུང་ན། ལུང་དང་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ང་དང་རྩོད་ཟླ་བྱེད་ཆོག །མཐུ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྒོ་ནས་པདྨ་སཾ་བྷ་བ་དང་འགྲན་པས་འདུལ་ཐུབ་གསུངས་ནས་བལ་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ཕེབས། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ (1504-1588) མཛད་པའི་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་ལས་^[5]ཀྱང་།

ཡོན་ཏན་དཔག་ཡས་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ། །སྨོན་ལམ་དག་པའི་ཕོ་ཉས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། །

རྒྱལ་པོས་གཙུག་གི་ནོར་བུ་མཆོད་དུ་བསྟེན། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ན། །

བོད་ཡུལ་འདྲེ་སྲིན་གདུག་པ་ཀུན་ཁྲོས་ཏེ། །ནད་དང་མུ་གེ་མ་རུང་དུ་མ་བྱུང༌། །

བོད་འབངས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སྲུང་བགྱི་བའི་སླད། །མཁན་པོ་སླར་ཡང་བལ་པོའི་ཡུལ་དུ་བྱོན། །

ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ།།

 

དཔྱད་གཞིའི་ལུང་ཁུངས་ཡིག་ཆ།

^[1]  ༸རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་འབུམ། ༼བ༽ སྐུ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་། ༢༠༡༤ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༡༨༩

^[2]  ལམ་རིམ་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་རྣམ་ཐར། ཐེ་ཝན་པར་མ། ༢༠༠༧ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༩༣

^[3]  མདོ་སྔགས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ། པོད། ༼༢༽ སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༦ ལོ། ཤོག་ ༣༨༣

^[4]  དུང་དཀར་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་འབུམ། ༼ཅ༽ དཔྱད་རྩོམ། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༤ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༡༥༥

^[5]  ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། སྟོད་ཆ། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༡༩༨༦ ལོ། ཤོག་གྲངས་ ༣༡༣

 

ཡོང་ཁུངས། པཎ་གྲུབ་བཅུ་བདུན་གྱི་རྣམ་ཐར་འཛམ་གླིང་མཛེས་རྒྱན། ༼ག༽ རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ། སྐུ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་། ༢༠༢༣ ལོ། ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཀྲོན། Westphalia Press ཤོག་གྲངས་ ༢༢༧ ནས་ ༢༣༤ བར་གསལ་བ་ལས་བཏུས།