ཁ༽ དཔལ་ལྡན་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས།

ཁ༽ དཔལ་ལྡན་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས།

 

དེ་ཡང་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པས་ (1235-1280) མཛད་པའི་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ཀྱི་བསྟོད་པ་གཞུང་ལུགས་མ་ལས^[1]།

ལུགས་བཟང་རི་བོའི་སྤོ་ལ་གནས་བཅས་ཤིང་། །

བློ་གྲོས་ལུས་རྒྱས་རིགས་པའི་མཆེ་སྡེར་གྱིས། །

རྒོལ་བ་གླང་པོའི་སྤོབས་པའི་ཀླད་འགེམས་པ། །

ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་འཇིགས་མེད་སེང་གེ་རྒྱལ། །

ཞེས་བསྟོད་ཕྱག་མཛད་ཡུལ་གྱི་ཚད་མའི་རྒྱན་གྱུར་དཔལ་ལྡན་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་སྐུ་ཡི་ཆ་ལུགས་ནི། ངག་དབང་ཀུན་དགའ་བློ་གྲོས་ (1729-1783) མཆོག་གིས་མཛད་པའི་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་སྐུའི་འདོད་གསོལ་ལས^[2]།

རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་དུ་མས་འཇིམ་བཟང་ནི། །

བཟོ་རིག་མཁས་པའི་ལག་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་ལས། །

གང་གི་སྣང་བརྙན་རྒྱ་གར་པཎ་ཆེན་དབྱིབས། །

ཆོས་དབྱིངས་མེ་ལོང་མདངས་ཅན་དེ་ལ་འདུད། །

ཕྱག་གཡས་ཤེས་རབ་རལ་གྲིས་གཏི་མུག་གཅོད། །

ཕྱག་གཡོན་བདག་མེད་སྒྲ་སྒྲོགས་རྣམ་འགྲེལ་གཞུང་། །

འགྲོ་ལ་མི་འཇིགས་སྐྱབས་སྦྱིན་སྩོལ་བའི་ཕྱག །

མཐའ་གཉིས་གནོན་པའི་ཕྱེད་ཀྲུང་ཅན་ལ་འདུད། །

ཀུན་རྨོངས་རྒོལ་གཟུགས་ཀུན་དཀྲིས་ཀུན་འཁྲུགས་མདངས། །

ཡང་དག་བསྟན་ལ་ལྷུར་ལེན་འདུད་པའི་དབྱིབས། །

འགྲོ་རྣམས་དེ་ལྟའི་དཔལ་ལ་འགོད་དོ་ཞེས། །

དགེ་སློང་ཆ་ལུགས་མཛེས་པས་སྤྲས་ལ་འདུད། །

དོན་དམ་རིགས་བདག་པཎ་ཞྭ་རྩེ་རིང་ནི། །

དཀོན་མཆོག་དབུ་འཕང་མཐོ་ཕྱིར་གྱེན་དུ་བསྒྲེངས། །

སྤོབས་པའི་གདེངས་ལྡན་ཞྭ་ལག་རླུང་བསྐྱོད་ཚུལ། །

རྣམ་པར་བརྗིད་པའི་དཔལ་འཛིན་དེ་ལ་འདུད། །

ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་དང་། གཞན་ཡང་དགེ་སློང་དཔལ་སྡེས་མཛད་པའི་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལས^[3]། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་གུར་གུམ་གྱི་མདོག་ཅན་དགེ་སློང་གིས་དགྱེས་པ་སྐྱེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ། ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་བཞིན་གཏེར་ཆེན་རིག་འཛིན་ཉི་མས་ (1931-?) མཛད་པའི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་བླ་རྣལ་ཚངས་དབྱངས་འབྲུག་སྒྲ་ལས^[4]།

པཎ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ནི༔ སྐུ་མདོག་སྔོ་སྐྱ་པཎྜི་ཏ༔

ཆ་བྱད་རིགས་པའི་གཏེར་སྒོ་ལས༔ ལུང་རིགས་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་སྒོ་འབྱེད༔

ཤེས་བྱས་རྨོངས་པ་ཁོང་ནས་འབྱིན༔ མ་རིག་གཏི་མུག་གཉིད་ལས་སད༔

འཇམ་དཔལ་རྣོན་པོ་རལ་གྲི་ཅན༔ ཕྱི་རོལ་རྒོལ་བ་དྲུངས་ནས་འབྱིན༔

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྟེན་དགེ་སློང་ཡིན་པས་སྐུ་ལ་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་གསོལ་ཞིང་། མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པར་མཁས་པའི་རྩེ་མོར་སོན་པས། པཎྜི་ཏའི་ཆ་ལུགས་དབུ་ལ་པཎ་ཞྭ་དམར་པོ་སྐེད་འཆིང་གསུམ་ལྡན་མནབས་པ། གཞུང་ཆེན་བཀའ་པོད་ལྔ་ལས་ཚད་མའི་རྒྱན་དང་། དེ་བཞིན་རྫོང་གསར་མཁྱེན་བརྩེ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ (1893-1959) ཀྱིས་མཛད་པའི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་བླ་སྒྲུབ་ལས^[5]། ཆོས་ཀུན་སྟོང་པའི་ངང་ཉིད་ལས། །རིན་ཆེན་ཁྲི་རྐང་པད་ཟླའི་སྟེང་། །སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཆོས་ཀྱི་གྲགས། །དཀར་དམར་འཛུམ་ཁྲོའི་ཉམས་ལྡན་པ། །རབ་བྱུང་ཆ་ལུགས་ཕྱག་གཡས་པ། །ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཕྱག་རྒྱ་ཅན། །གཡོན་པ་ལུས་སྟེང་སྐྱབས་སྦྱིན་མཛད། །དབུ་ལ་པཎ་ཞྭ་ལེབ་མོར་གསོལ། །ཞབས་གཉིས་རོལ་སྟབས་སྐུ་འགྱིང་ཉམས། །ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་མི་ཕམ་འཇམ་དབྱངས་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོས་ (1846-1912) མཛད་པའི་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ལས^[6]།

དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ནི། །འཇིགས་མེད་སེངྒེའི་ང་རོ་ཅན། །

ཆོས་གོས་གསུམ་གསོལ་ཕྱེད་སྐྱིལ་བཞུགས། །ཕྱག་གཡས་མཁའ་ལ་སྡིག་མཛུབ་གདེངས། །

ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མུ་སྟེགས་པའི་རྒོལ་བ་རྣམས་རིགས་པའི་ལམ་ནས་ཚར་བཅད་པའི་རྨད་བྱུང་གི་མཛད་བཟང་མཚོན་སླད་ཕྱག་གཉིས་བརྒལ་རྟགས་ཀྱི་རྣམ་པར་རོལ་བ་སྟེ། སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་ལ་དབང་བསྒྱུར་ཏེ་མུ་སྟེགས་འབུམ་ཕྲག་ཙམ་རྩོད་པས་ཕམ་པར་མཛད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་བཅུག་པའི་མཚོན་བྱེད་དུ། རྩོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་སེངྒེའི་སྒྲ་དབྱངས་སྒྲོག་ཅིང་། ཕྱག་གཡོན་དུ་ཕྱག་ཕྲེང་བཞེས་ཐོག་བཞུགས་གདན་འབོལ་བརྩེག་གི་སྟེང་དུ་གདིང་བའི་སྟན་ལ་ཞབས་གཉིས་བརྐྱངས་པའི་ཚུལ་ལམ་སྐྱིལ་ཀྲུང་ཕྱེད་པའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ།།  །།

 

དཔྱད་གཞིའི་ལུང་ཁུངས་ཡིག་ཆ།

^[1]  ས་སྐྱ་བཀའ་འབུམ། ཆོས་འཕགས་དང་པོ། ༼པ༽ དཔེ་གཟུགས། ཤོག་གྲངས་ ༢༡ན༢

^[2]  ཀུན་བློའི་གསུང་འབུམ། ༼ཤྲཱི༽ ས་སྐྱ་རྒྱལ་ཡོངས་གསུང་རབ་སློབ་གཉེར་ཁང་། ༢༠༠༨ ལོ། དཔེ་རིང་ཤོག་ ༧ན༣

^[3]  བསྟན་འགྱུར་དཔེ་བསྡུར་མ། སྣ་ཚོགས། ༼ངོ༽ དེབ་ཨང་ ༡༡༤ པ། ཤོག་གྲངས་ ༩༢༧

^[4]  རིག་འཛིན་ཉི་མའི་གཏེར་འབུམ། པོད། ༼ཨ་པ།༽ དབུ་མེད། ཤོག་གྲངས་ ༤༩ ནས་ ༥༨ བར།

^[5]  ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་བཀའ་འབུམ། ༼ང༽ ཆོས་ཚན་ ༥ འཕྲུལ་པར་དཔེ་རིང་། ཤོག་གྲངས་ ༢བ༡ ནས་ ༢ན༣ བར།

^[6]  མི་ཕམ་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ། པོད། ༼༣༢༽ འཕྲུལ་པར་དཔེ་རིང་། ཤོག་གྲངས་ ༡ན༡ ནས་ ༡བ༤ བར།

 

ཡོང་ཁུངས། པཎ་གྲུབ་བཅུ་བདུན་གྱི་རྣམ་ཐར་འཛམ་གླིང་མཛེས་རྒྱན། ༼ང༽ རྩོམ་པ་པོ་རྣམ་གྲྭ་ཐུབ་བསྟན་ཡར་འཕེལ། སྐུ་བཅར་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་དང་བཀྲ་ཤིས་སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་། ༢༠༢༣ ལོ། ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཀྲོན། Westphalia Press ཤོག་གྲངས་ ༣༥༩ ནས་ ༣༦༣ བར་གསལ་བ་ལས་བཏུས་པའོ།།